Na drugi kwartał 2025 roku zaplanowano wprowadzenie w Polsce nowelizacji ustawy o kredycie konsumenckim, która wdraża przepisy wynikające z unijnej dyrektywy. Nowe regulacje mają na celu lepszą ochronę konsumentów w zmieniającej się rzeczywistości gospodarczej i technologicznej.
Dlaczego konieczna jest nowelizacja?
Ustawa o kredycie konsumenckim, obowiązująca od maja 2011 roku, reguluje zasady udzielania kredytów konsumenckich. Jednak dynamiczny rozwój technologiczny, w tym rosnąca popularność kredytów internetowych, sprawił, że przepisy te wymagają uaktualnienia. Wprowadzenie jednolitych standardów w Unii Europejskiej oraz ochrona konsumentów przed nieuczciwymi praktykami są kluczowymi celami nowelizacji. Za przygotowanie projektu odpowiada Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK).
Najważniejsze zmiany
- Większa przejrzystość informacji
kredytodawcy zostaną zobowiązani do jasnego i czytelnego przedstawiania informacji o kosztach kredytu. W reklamach kredytów konieczne będzie zamieszczanie ostrzeżeń o kosztach, które muszą być czytelne lub wyraźnie słyszalne. Informacje te mają być dostosowane do technicznych możliwości nośnika reklamy. - Zakazy w reklamach
reklamy kredytów nie będą mogły sugerować, że zaciągnięcie zobowiązania poprawi sytuację finansową konsumenta. Ponadto wyeliminuje się reklamy, które wprowadzają w błąd co do wpływu zadłużenia na szanse uzyskania kredytu, takie jak oferty typu "kredyt bez BIK". - Zmiany w formularzu informacyjnym
najważniejsze informacje o kredycie mają znaleźć się na pierwszej stronie formularza informacyjnego, jeśli tylko będzie to technicznie możliwe. Kredytodawcy będą również zobowiązani do przypomnienia klientowi o jego prawie do odstąpienia od umowy w ciągu siedmiu dni od jej podpisania. - Zakaz domyślnie zaznaczonych zgód
w formularzach zgód nie będzie można stosować domyślnie zaznaczonych pól. Każda zgoda musi być wyrażona świadomie przez konsumenta. - Obowiązek oceny zdolności kredytowej
nowe przepisy wprowadzają zakaz udzielania kredytów konsumenckich w przypadku negatywnej oceny zdolności kredytowej. Kredytodawcy będą musieli dokumentować przebieg procesu oceny zdolności kredytowej. - Prawo do wyjaśnień
konsument będzie mógł zażądać jasnego i zrozumiałego wyjaśnienia oceny zdolności kredytowej, szczególnie jeśli decyzja została podjęta przy wykorzystaniu zautomatyzowanego przetwarzania danych. Kredytodawcy będą musieli dostarczyć szczegółowe informacje na temat decyzji, w tym powodów odmowy udzielenia kredytu.
Znaczenie zmian dla kredytobiorców
Planowana nowelizacja ma na celu zwiększenie transparentności rynku kredytów konsumenckich oraz ochronę konsumentów przed potencjalnymi nadużyciami. Wprowadzone regulacje mają również poprawić edukację finansową konsumentów, zapewniając im dostęp do klarownych informacji na każdym etapie korzystania z produktów finansowych. Dzięki temu kredytobiorcy będą mogli podejmować bardziej świadome decyzje, minimalizując ryzyko związane z nadmiernym zadłużeniem.
Co dalej?
Projekt nowelizacji znajduje się w wykazie prac legislacyjnych i programowych rządu. Po zatwierdzeniu przez Sejm i Senat, nowe przepisy wejdą w życie w drugim kwartale 2025 roku. Ich skuteczność zależeć będzie od właściwego wdrożenia oraz egzekwowania przez odpowiednie organy nadzoru.
Nowelizacja ustawy o kredycie konsumenckim to istotny krok w kierunku dostosowania polskiego prawa do zmieniających się realiów rynkowych i technologicznych oraz podniesienia poziomu ochrony konsumentów.
