Wraz z szybkim rozwojem proeksportowego sektora nowoczesnych usług dla biznesu, w tym usług IT, rośnie natomiast liczba specjalistów, której liczba w 2022 roku wzrosła o 125 tys. (4 proc.) osób, do prawie 3,7 mln.
Jednym z czynników wpływających na spadek zatrudnienia w grupie pracowników wykonujących proste prace może być rozwijająca się szara strefa, w której część wynagrodzenia wypłaca się „pod stołem”. W szarej strefie łatwiej jest zatrudnić pracownika na pół albo jedną czwartą etatu, co umożliwia uzyskanie wyższych zarobków netto przy jednoczesnym dostępie do publicznej opieki zdrowotnej. Szybki wzrost liczby imigrantów zarobkowych również wskazuje na to, że w Polsce realnie ubywa chętnych do prostych prac.
Jednocześnie widoczny jest trend wzrostu liczby specjalistów oraz automatyzacji w przemyśle. Pomimo napływu zagranicznych inwestycji, grupa robotników przemysłowych i rzemieślników nie wzrosła, a nawet lekko zmalała w zeszłym roku. Największy spadek liczby pracowników (o 85 tys.) miał miejsce w grupie zawodowej operatorów oraz monterów maszyn i urządzeń.
Rozwój sztucznej inteligencji może wpłynąć na zmiany w liczbie pracowników biurowych, co dowodzi niedawna zapowiedź prezesa IBM o wstrzymaniu nowych rekrutacji na 7,8 tys. stanowisk biurowych (back-office), które mogą być zastąpione przez systemy sztucznej inteligencji. Jednak udział specjalistów zajmujących się AI zwiększył się ostatnio z 19 proc. do prawie 22 proc. Co więcej - przy dalszej presji na oszczędności zaskakiwać może aż 6-proc. wzrost liczby pracowników biurowych (o 65 tys., do 1,2 mln osób).
Warto zwrócić uwagę, że liczba przedstawicieli władz publicznych, wyższych urzędników i kierowników stale rośnie, a ich liczba wzrosła o 15 proc. w porównaniu z 2015 rokiem, co może być związane z kadrowym rozwojem ministerstw oraz rosnącą liczbą funduszy celowych.
