Eksperci ostrzegają przed falą oszustw, w których cyberprzestępcy cynicznie wykorzystują osoby poszukujące zatrudnienia, aby wyłudzić ich dane.
Fałszywe oferty w internecie
Poszukiwanie nowej pracy jest wyzwaniem, a teraz kandydaci muszą także być czujni wobec fałszywych ofert pracy. Oprócz autentycznych ogłoszeń, w internecie pojawiają się także te fałszywe, stworzone przez oszustów. Choć profesjonalne portale pracy stosują praktyki i zabezpieczenia chroniące użytkowników, wiele osób poszukuje pracy przez media społecznościowe, grupy dyskusyjne, fora internetowe i networking. To właśnie tam oszuści często zamieszczają dobrze spreparowane oferty, tworząc fikcyjne profile rekruterów lub osób z działów HR, czasem kradnąc rzeczywiste dane.
Cyberprzestępcy drobiazgowo planują swoje działania, aby na końcu wykorzystać zebrane dane do uzyskania zysku finansowego lub innego. Mogą wyłudzać dane do bankowości elektronicznej, opłaty za fikcyjne szkolenia wdrażające lub "pakiety startowe", albo sprzedawać nielegalnie pozyskane dane osobowe na czarnym rynku.
Uwaga na fałszywych rekruterów
Osoby poszukujące pracy często ujawniają zbyt wiele informacji o sobie w internecie, co ułatwia oszustom zbieranie danych. Mogą oni pozyskiwać dane uwierzytelniające z wycieków lub korzystać z technik gromadzenia informacji z ogólnodostępnych źródeł (OSINT). Oprogramowanie do OSINT umożliwia wyszukiwanie informacji o osobach i firmach online, co ułatwia oszustom konstruowanie fałszywych profili i ofert pracy.
:
- Techniki OSINT pomagają w gromadzeniu danych z profili użytkowników i ich aktywności w sieci, co ułatwia cyberprzestępcom konstruowanie profili zainteresowania użytkowników fałszywymi ofertami pracy. Dzięki temu uzyskanie dostępu do firmowej poczty e-mail czy innych ataków socjotechnicznych staje się łatwiejsze. Z drugiej strony, narzędzia OSINT mogą pomóc użytkownikom sprawdzić, ile informacji udostępniają w sieci i jak bardzo są narażeni na ataki. - mówi Kamil Sadkowski, analityk laboratorium antywirusowego ESET.
Jak rozpoznać fałszywe oferty
Cyberprzestępcy mogą wysyłać wiadomości bezpośrednio do osób poszukujących pracy, dołączając złośliwe linki lub załączniki. Fałszywe ogłoszenia o pracę mogą wyglądać bardzo realistycznie, przypominając te zamieszczane na portalach rekrutacyjnych. Jeśli na dalszym etapie rekrutacji zostaniesz poproszony o podanie danych konta bankowego lub innych wrażliwych informacji, powinno to być sygnałem alarmowym. (zobacz tabela)
Jak upewnić się, że masz do czynienia z prawdziwą ofertą rekrutacyjną?
- Sprawdź, czy firma i osoba istnieją – zwróć uwagę na nazwę firmy, adres oraz to, czy jest zarejestrowana jako podmiot gospodarczy, obecna w internecie i czy można o niej znaleźć np. wzmianki prasowe.
- Zweryfikuj profile firmy/rekrutera w mediach społecznościowych – poszukaj np. błędów gramatycznych, dziwnych informacji w postach i braku stałej aktywności online (fałszywe profile mogą nie prowadzić długoterminowej, regularnej obecności online). Możesz skontaktować się z firmą bezpośrednio i sprawdzić czy rzeczywiście prowadzi rekrutację na to stanowisko.
- Poszukuj komentarzy i reakcji od prawdziwych ludzi – rekomendacji od poprzednich pracodawców i współpracowników, certyfikatów, autentycznych reakcji na posty innych itp.
- Zwróć uwagę na bezpieczeństwo witryny – fałszywe strony mogą nie posiadać prawidłowego certyfikatu i nie szyfrować połączeń za pośrednictwem HTTPS.
- Zweryfikuj linki, jakie otrzymujesz od firmy/rekrutera – podejrzenia powinny budzić błędy ortograficzne i literówki.
- Reaguj na podejrzane prośby – żadna firma nie poprosi o podanie numeru konta bankowego, skanu dowodu tożsamości itp. podczas rozmowy kwalifikacyjnej. O ile nie jesteś już pracownikiem (i nie spotkałeś się ze zweryfikowanymi przedstawicielami działu HR), podawanie takich informacji jest zabronione.
- Twoją czujność powinny także wzbudzić literówki w samej ofercie pracy – fałszywe strony internetowe mogą zawierać wiele literówek lub błędów gramatycznych, stylistycznych lub celowych zmian znaków, które mogą być niezauważalne na początku i mają służyć podszywaniu się pod istniejące marki (na przykład używanie „0racle” zamiast „Oracle”).
- Uważaj na wyjątkowo atrakcyjne oferty – jeśli oferta zawiera informacje o wyjątkowo atrakcyjnym wynagrodzeniu, nieadekwatnym do obowiązków czy odpowiedzialności – najprawdopodobniej jest oszustwem.
Jak się chronić
Aby uniknąć oszustw, zawsze należy dokładnie sprawdzać oferty pracy, zwłaszcza te, które wydają się zbyt dobre, aby były prawdziwe. Korzystaj z renomowanych portali pracy i unikaj podawania zbyt wielu szczegółowych informacji o sobie w miejscach publicznych w sieci. Zwracaj uwagę na nietypowe prośby o dane osobowe i zgłaszaj podejrzane ogłoszenia odpowiednim instytucjom.
Zachowaj ostrożność i bądź świadomy zagrożeń związanych z fałszywymi ofertami pracy, aby chronić swoje dane osobowe i uniknąć padnięcia ofiarą cyberprzestępców.